Biegunka to jedna z najczęstszych dolegliwości układu pokarmowego, która może pojawić się nagle i mieć różne przyczyny. Choć często jest krótkotrwała i niegroźna, w niektórych przypadkach może być sygnałem poważniejszych problemów zdrowotnych. Warto wiedzieć, skąd się bierze biegunka, kiedy nie trzeba się martwić, a kiedy konieczna jest konsultacja z lekarzem.
Od czego pojawia się biegunka?
Biegunka to stan, w którym dochodzi do częstego oddawania luźnych lub wodnistych stolców. Najczęściej jest wynikiem zaburzeń wchłaniania wody w jelitach lub przyspieszonego pasażu treści pokarmowej.
Do najczęstszych przyczyn biegunki należą:
- infekcje wirusowe (np. rotawirusy, norowirusy),
- zakażenia bakteryjne (np. Salmonella, E. coli),
- zatrucia pokarmowe,
- nietolerancje pokarmowe (np. laktozy),
- stres i silne emocje,
- niektóre leki, zwłaszcza antybiotyki,
- choroby przewlekłe układu pokarmowego.
Organizm w ten sposób próbuje szybko pozbyć się szkodliwych substancji, dlatego biegunka bywa mechanizmem obronnym.
Z jakiego powodu może być biegunka?
Przyczyn biegunki może być bardzo wiele i nie zawsze są oczywiste. Oprócz infekcji warto zwrócić uwagę na inne czynniki.
Biegunka może wynikać z:
- spożycia nieświeżej lub skażonej żywności,
- zmiany diety lub wody (np. podczas podróży),
- nadmiernego spożycia alkoholu lub kawy,
- chorób jelit, takich jak zespół jelita drażliwego,
- zaburzeń hormonalnych,
- reakcji na stres lub napięcie nerwowe.
Często zdarza się, że biegunka ma charakter jednorazowy i ustępuje samoistnie. Jeśli jednak utrzymuje się dłużej niż kilka dni lub towarzyszą jej inne objawy, należy skonsultować się z lekarzem.
Czy przy cukrzycy jest biegunka?
Tak, biegunka może występować u osób z cukrzycą, choć nie jest to objaw typowy dla każdego pacjenta. Najczęściej wiąże się z powikłaniami tej choroby.
U osób z cukrzycą biegunka może być spowodowana:
- uszkodzeniem nerwów (neuropatia cukrzycowa), które wpływają na pracę jelit,
- zaburzeniami wchłaniania,
- działaniem niektórych leków stosowanych w leczeniu cukrzycy,
- zmianami flory bakteryjnej jelit.
Objawy mogą mieć charakter przewlekły i pojawiać się naprzemiennie z zaparciami. W takim przypadku konieczna jest diagnostyka i odpowiednie leczenie.
Czy przy covidzie może być biegunka?
Tak, biegunka może być jednym z objawów zakażenia wirusem SARS-CoV-2. Choć COVID-19 kojarzy się głównie z objawami ze strony układu oddechowego, u części osób występują także dolegliwości ze strony układu pokarmowego.
Biegunce mogą towarzyszyć:
- bóle brzucha,
- nudności,
- wymioty,
- brak apetytu.
U niektórych osób biegunka może pojawić się nawet jako jeden z pierwszych objawów infekcji. Wynika to z faktu, że wirus oddziałuje również na komórki jelit.
Kiedy biegunka powinna niepokoić?
Choć większość przypadków biegunki ma łagodny przebieg, są sytuacje, w których należy zachować szczególną ostrożność.
Do objawów alarmowych należą:
- biegunka trwająca dłużej niż 3–5 dni,
- wysoka gorączka,
- obecność krwi w stolcu,
- silne bóle brzucha,
- oznaki odwodnienia (suchość w ustach, osłabienie, zawroty głowy).
W takich przypadkach nie należy zwlekać z wizytą u lekarza.
Jak radzić sobie z biegunką?
Podstawą postępowania jest zapobieganie odwodnieniu. Warto:
- pić dużo płynów (woda, elektrolity),
- stosować lekkostrawną dietę,
- unikać tłustych i ciężkich potraw,
- sięgnąć po preparaty dostępne w aptece, jeśli objawy są nasilone.
W wielu przypadkach biegunka ustępuje samoistnie, ale odpowiednie działania mogą znacząco skrócić czas jej trwania i poprawić samopoczucie.
Czy można zapobiegać biegunce?
W dużej mierze tak. Najważniejsze jest przestrzeganie zasad higieny oraz ostrożność przy wyborze jedzenia.
Warto pamiętać o:
- myciu rąk przed posiłkami,
- dokładnym myciu warzyw i owoców,
- unikaniu niepewnej wody i żywności,
- przechowywaniu produktów w odpowiednich warunkach.
Dzięki temu można znacznie zmniejszyć ryzyko wystąpienia biegunki, szczególnie podczas podróży.
Znajomość przyczyn biegunki pozwala szybciej reagować i lepiej zadbać o zdrowie. W większości przypadków jest to dolegliwość przejściowa, ale nie należy lekceważyć sygnałów, które mogą wskazywać na poważniejsze problemy.
Źródło: www.offon.pl
